Ekzistojnë lloje të ndryshme madhësish, por ato të listuara më poshtë janë në madhësinë e dukshme, ose sa e ndritshme duket një yll ose një objekt tjetër në qiell për dikë që e vëzhgon nga Toka. Kjo lloj madhësie quhet edhe madhësi vizuale.
1. Sirius
Ylli më i ndritshëm në qiell është Sirius. I njohur si ylli verior, Siriusi gjendet në konstelacionin Canis Major dhe përputhet me këmbën e djathtë të konstelacionit Orion. Emri i tij, që në greqisht do të thotë shkëlqim, është i përshtatshëm për shkëlqimin e tij.
Edhe egjiptianët e lashtë e vunë re yllin e ndritshëm dhe e quanin Sothis. Meqenëse ylli ngrihej pak para lindjes së diellit, rreth kohës kur filluan përmbytjet vjetore të lumit Nil, ata mendonin se ylli shkaktonte përmbytjet. Për romakët e lashtë, Siriusi përfaqësonte pjesën më të nxehtë të vitit.
Si ylli më i ndritshëm në qiell, Siriusi ka një madhësi vizuale prej -1.46 dhe është 25.4 herë më i ndritshëm se dielli. Ai gjithashtu ka një shoqërues shumë më të vogël të quajtur Sirius B.
2. Canopus
Ylli Canopus gjendet në konstelacionin Carina, i cili ndodhet 310 vite dritë nga Toka. Filozofi sirian Poseindonius e përdori yllin si një mjet për të kuptuar madhësinë e planetit tonë. Është ylli i dytë më i ndritshëm në qiell me një madhësi vizuale prej -0.74.
3. Alfa Centauri
Alfa Centauri është një sistem prej tre yjesh rreth 25 trilion milje larg Tokës. Ylli më i ndritshëm nga të tre, Alfa Centauri A, është si Dielli ynë në madhësi dhe shkëlqim. Dy të tjerët janë Alfa Centauri B dhe xhuxhi i kuq Proxima Centauri. Së bashku, treshja e yjeve përbëjnë yjet e tretë më të ndritshëm nga Toka. Madhësia vizuale e yllit më të ndritshëm të Alfa Centaur është 0.0.
4. Arkturus
Arkturus është ylli i katërt më i ndritshëm në qiellin e Tokës dhe gjendet në konstelacionin Boötes. Arcturus në greqisht do të thotë ‘roje ariu’, gjë që është e përshtatshme sepse ndodhet në përputhje me bishtin e yjësisë Ursa Major, ose ariu i madh. Shkëlqimi i Arcturus është -0.05 i madhësisë vizuale.
Me një nuancë portokalli, ylli është i dukshëm me sy të lirë. Si një gjigant i kuq, Arcturus është në fund të jetës së tij dhe përfundimisht do të transformohet në një mjegullnajë planetare.
Mund të ju pëlqej dhe ky artikull: Çfarë do të ndodhte nëse toka do të ndalonte së rrotulluari?
5. Vega
Vega gjendet në yjësinë Lyra në qiellin verior. Ylli është relativisht afër Diellit tonë, 25 vite dritë larg. Vega bën pjesë në ‘Trekëndëshin e Verës’ ose tre yjet e ndritshëm të yjësive të tjera që formojnë një formë trekëndëshi. Ekspertët dyshojnë se ylli mban një unazë pluhuri rreth perimetrit të tij, si Rripi i akullt Kuiper i Sistemit Diellor.
Është i dukshëm në Hemisferën Veriore në çdo kohë të vitit për një pjesë të natës, por është më i spikatur në qiellin e verës së Hemisferës Veriore. Deneb, Vega dhe Altair janë tre yjet që përbëjnë trekëndëshin. Vega ka një madhësi vizuale prej 0.03.
6. Capella
Capella duket e verdhë dhe gjendet në Hemisferën Veriore në yjësinë Auriga. Sistemi yjor është rreth 42.2 vite dritë larg Tokës me një madhësi vizuale prej 0.08.
Në Tokë, Capella duket si një yll me sy të lirë, por në vend të kësaj është një sistem prej katër yjesh. Përbëhet nga një palë yjesh binarë gjigantësh të verdhë të ndritshëm të quajtur Capella Aa dhe Capella Ab dhe një palë tjetër xhuxhësh të kuq të quajtur Capella H dhe Capella L.
7. Rigel
Rigel gjendet në konstelacionin Orion ose Gjuetar. Ylli është një supergjigant blu-bardhë i vendosur 870 vite dritë larg Diellit. Rigel në arabisht do të thotë “këmba e majtë e gjigantit” dhe i referohet pozicionit të tij si një nga këmbët e Orionit.
Brenda Rigel janë tre yje të tjerë të zbuluar vetëm nga teleskopët gjigantë të Tokës. Ngjyra e tij blu do të thotë se është më i nxehtë se Dielli. Rigel nuk është aq i ndritshëm sa pjesa tjetër e këtyre yjeve dhe ka një madhësi vizuale prej 0.12.
Burimi: metoffice.gov.uk
