Realizmi, i njohur edhe si arti realist, është një term i përdorur në art, letërsi, filozofi dhe fusha të tjera. Artistët realistë u përpoqën të pasqyronin botën reale sa më saktë që të ishte e mundur, duke përdorur teknika të tilla si ndriçimi natyror, përmasat e sakta dhe interpretimi i detajuar i objekteve të jetës reale.
Çfarë është Lëvizja e Realizmit?
Realizmi është një lëvizje arti dhe letrare që u shfaq në Evropë në mesin e shekullit të 19-të. Kjo rrymë synon të pasqyrojë realitetin në mënyrë objektive. Realizmi, synonte të sillte një qasje më realiste ndaj çështjeve sociale.
Koncepti i “realizmit” u zyrtarizua në një manifest nga piktori Gustave Courbet. Megjithëse termi realizëm u shfaq për herë të parë në Revistën Mercure në 1826, kur fjala u përdor për të përshkruar një doktrinë, në fushën e artit Gustave Courbet ishte artisti i parë që me vetëdije shpalli dhe praktikoi estetikën realiste.
Me zhvillimet industriale në shek. XIX Realizmi filloi si një reagim ndaj romantizmit. Realistët kanë tentuar të largohen nga drama teatrale dhe format klasike të artit për të futur tema realiste.
Lëvizja e realizmit u nis nga artistë dhe shkrimtarë si Gustave Courbet, Jean-François Millet dhe Honoré de Balzac në Francë. Realizmi u përhap në vende të tjera të Evropës dhe u përfaqësua në Angli nga shkrimtarë si Charles Dickens dhe George Eliot, dhe në Rusi nga Fjodor Dostojevsky dhe Lev Tolstoy.
Veçoritë e Lëvizjes së Realizmit
Realizmi fokusohet në përshkrimin realist të objekteve, njerëzve dhe ngjarjeve në veprat e artit. Karakteristikat e lëvizjes së realizmit përfshijnë:
- Realizmi: Realizmi fokusohet në paraqitjen sa më realiste të objekteve dhe ngjarjeve të jetës reale. Artistët përpiqen të pasqyrojnë botën reale sa më saktë që të jetë e mundur duke përdorur teknika të tilla si ndriçimi natyror, përmasat e sakta dhe pikturat e detajuara.
- Një stil i thjeshtë: Lëvizja e realizmit ka një stil të thjeshtë. Artistët theksojnë bukurinë natyrore dhe tiparet realiste të objekteve, duke shmangur zbukurimet e tepërta.
- Natyralizmi: Realizmi fokusohet në tema natyrore dhe të zakonshme. Artistët merren me çështjet sociale duke u fokusuar në përditshmërinë e jetës. Për këtë arsye, lëvizja e realizmit mund të konsiderohet jo vetëm si një lëvizje arti, por edhe si një lëvizje shoqërore.
- Objektiviteti: Lëvizja e realizmit ka një qasje objektive. Artistët shmangin pasqyrimin e ndjenjave apo gjykimeve të tyre mbi veprat e tyre dhe përpiqen vetëm të përshkruajnë botën reale.
- Mesazhet sociale: Lëvizja e realizmit synonte të adresonte çështjet sociale. Për këtë arsye edhe lëvizja e realizmit kontribuoi në shfaqjen e veprave që trajtojnë problemet sociale. Artistët realistë synonin të trajtonin çështjet sociale në veprat e tyre të artit.
- Përqendrim në detaje: Artistët realistë u kushtojnë vëmendje të madhe detajeve. Ata pikturojnë objekte në mënyrë realiste, duke përdorur ngjyra të sakta, ndriçim dhe perspektivë.
- Thjeshtësia: Lëvizja e realizmit karakterizohet nga reduktimi i teprimeve dhe detajeve të zbukuruara. Artistët realistë preferojnë t’i përshkruajnë objektet thjesht dhe qartë.
- Teknika të reja: Artistët realistë nuk hezitojnë të përdorin teknika dhe materiale të reja për të pasqyruar realitetin. Për shembull, fotografia, hiperrealizmi dhe teknologjitë dixhitale mund të jenë ndër teknikat e përdorura në procesin e krijimit të veprave realiste të artit.
Si u zhvillua Lëvizja e Realizmit në Artin Bashkëkohor?
Piktura realiste u konceptua dhe u shfaq me parimet e saj themelore shumë kohë pas periudhës barok, veçanërisht në shekullin e 17-të. Piktura realiste nuk e merr temën e saj as nga jeta e elitave aristokrate me të cilat trajton Rokoko, as nga historitë epike të idealizuara të shkollës neoklasike nga Greqia e lashtë dhe Roma e lashtë, as nga ngjarjet dhe skenat ekzotike të jashtëzakonshme, që piktura romantike merret shpesh.
Lëvizja e realizmit në artin bashkëkohor filloi të shfaqë efektin e saj që në fillim të shekullit të 20-të. Kjo lëvizje u shfaq me ndikimin e lëvizjeve të tjera të artit si dhe të realizmit tradicional.
Në fillim të shekullit të 20-të, me ndikimin e lëvizjeve të ndryshme në botën e artit, lëvizja e modernizmit doli me idenë e prodhimit të veprave të reja dhe eksperimentale të artit që nuk përputheshin me realizmin. Megjithatë, në vitet 1960 dhe 1970, një grup artistësh filluan një lëvizje të re realizmi, duke menduar se arti realist kishte nevojë për një ringjallje.
Kjo lëvizje u zhvillua me ndikimin e lëvizjeve të tjera të artit si pop-art, fotografi dhe hiperrealizëm. Lëvizja e Neorealizmit ringjalli tiparet e lëvizjes së realizmit, duke u fokusuar në aspektet vizuale dhe objektive të botës reale.
Lëvizja e Realizmit në artin bashkëkohor fokusohet në portretizimet realiste të artistëve realistë, njerëzve, natyrës, objekteve dhe ngjarjeve, duke trajtuar gjithashtu çështje sociale. Prandaj, lëvizja e neorealizmit ka adoptuar idenë e krijimit të një vepre arti bashkëkohore dhe kuptimplote duke ndërthurur Realizmin me zhvillimet e artit bashkëkohor.
Përfaqësues të Realizmit në artin bashkëkohor
Jean-François Millet
Ai kuadroi jetën fshatare dhe jo jetën e qytetit dhe pasqyroi jetën e punës së fshatarëve punëtorë dhe punëtorëve të bujqësisë në pikturat e tij pa i idealizuar ato. Ai u mor edhe me raportin njeri-natyrë; u ndal në jetën e vështirë dhe të trazuar të fshatarëve dhe atyre që janë të interesuar për tokën.
Honoré Daumier
Skenat e jetës urbane kanë një cilësi të thjeshtuar, të rrjedhshme dhe lineare që buron nga përvoja e tij si printer. Ai e pikturoi atë duke u tallur me borgjezinë e re të begatë ose duke i paraqitur me simpati njerëzit nga shtresat më të ulëta të shoqërisë.
Gustave Courbet
Piktori francez Gustave Courbet, i cili u bë i famshëm si krijuesi i lëvizjes së Realizmit dhe piktori që solli termin në letërsi. “Mirëmëngjes, zoti Courbet” është një nga veprat e para që të vjen ndërmend kur përmendet Realizmi.
Anton Mauve
Anton Mauve është ndër përfaqësuesit më të rëndësishëm të realizmit. Së bashku me peizazhin, Mauve do të bëjë edhe përshkrime të fshatarëve në një atmosferë idilike. Ndikimi i Anton Mauve ishte i madh në fillimet e jetës artistike të Van Gogh. Van Gogh pikturoi dhe studioi pikturën në punëtorinë e Mauve.
Artistë të tjerë realistë bashkëkohorë janë Lucian Freud, Chuck Close, Odd Nerdrum, Jeff Koons dhe Richard Estes.
Marrëdhënia midis Realizmit dhe Filozofisë
Realizmi konsiderohet gjithashtu si një lëvizje filozofike dhe argumenton se realiteti duhet të përshkruhet me saktësi. Realizmi pranon ekzistencën e realitetit objektiv në botë dhe merret me përvojat e botës reale. Prandaj, nga një këndvështrim filozofik, Realizmi thekson rëndësinë e vëzhgimit të botës reale për të marrë dhe kuptuar siç duhet informacionin e saktë.
Realizmi është i lidhur edhe me tezat bazë të filozofëve si Descartes dhe Locke. Ndërsa Descartes argumenton se realiteti ka një realitet përtej mendimeve dhe ideve, Locke mendon se realiteti ka një realitet objektiv që ne e perceptojmë përmes shqisave tona. Duke kombinuar këto dy ide, realizmi argumenton se realiteti ka një realitet përtej perceptimeve tona shqisore dhe mendimeve.
Idealizmi, një tjetër perspektivë filozofike, argumenton se realiteti bazohet në perceptimet mendore. Realizmi, nga ana tjetër, mendon se realiteti ka një ekzistencë të pavarur dhe se perceptimet tona mendore pasqyrojnë realitetin objektiv në botën reale.
Si përfundim, Realizmi është një lëvizje filozofike që argumenton se arritja e informacionit të duhur bazohet në vëzhgimet dhe përvojat e botës reale. Idetë filozofike të Realizmit kanë qenë gjithashtu me ndikim në disiplina filozofike si Epistemologjia dhe Ontologjia.
Burimi: theartstory.org
